Hoe AI bedrijven kiest: zo bepalen ChatGPT, Gemini en Copilot wie ze noemen

Kort antwoord: AI kiest bedrijven uit twee bronnen, uit wat het taalmodel tijdens de training heeft geleerd en uit wat het vindt bij een zoekopdracht op internet op het moment van de vraag. In beide gevallen winnen bedrijven die duidelijk beschreven worden, op veel plekken voorkomen en overal op dezelfde manier worden genoemd. Wat anderen over een bedrijf schrijven, weegt zwaarder dan wat het bedrijf over zichzelf schrijft.

De vraag is niet meer theoretisch. Volgens het CBS heeft 57% van de Nederlanders van 18 jaar en ouder weleens een chatbot gebruikt, bij 18- tot 25-jarigen is dat 90% (CBS). Veel mensen vragen daarbij niet alleen naar feiten, maar ook welk bedrijf ze moeten kiezen.

Twee bronnen: geheugen en zoeken

Een taalmodel weet dingen op twee manieren, en bedrijven kunnen beide beïnvloeden, alleen niet even snel.

• Uit de training. Het model heeft enorme hoeveelheden tekst gelezen tot een bepaalde datum. Werd je bedrijf daarin vaak genoemd, dan zit het in het ‘geheugen’ van het model. Nieuwe of zelden genoemde bedrijven komen daar nauwelijks in voor.
• Uit de zoekfunctie. Voor actuele vragen halen AI-diensten informatie van internet en bouwen daar het antwoord op. Google beschrijft dat zoeken het model verbindt met actuele inhoud, zodat het verder kan antwoorden dan zijn kennisdatum en bronnen kan tonen (Google AI for Developers).

Die scheiding zie je ook bij de robots. OpenAI gebruikt GPTBot voor trainingsdata en OAI-SearchBot voor het zoeken in ChatGPT. Sites die OAI-SearchBot uitsluiten, verschijnen niet in de zoekantwoorden van ChatGPT (OpenAI).

Zo zoeken ChatGPT, Google, Copilot en Perplexity

Alle vier de diensten maken van een vraag een of meer gewone zoekopdrachten voordat ze antwoorden.

Wat ze gemeen hebben: een vraag als ‘Welk administratiekantoor in Utrecht is goed voor zzp’ers?’ wordt een of meer gewone zoekopdrachten. Wie bij die zoekopdrachten niet zichtbaar is, haalt het antwoord moeilijk. De basis van zoekmachineoptimalisatie blijft daarom de basis voor AI-zichtbaarheid. Over Perplexity hebben we een aparte pagina: zichtbaar in Perplexity.

Hoe AI bedrijven kiest: zes signalen

AI kiest de bedrijven die het vaakst worden genoemd, zichtbaar zijn in zoekmachines en het makkelijkst te citeren zijn. Dit zijn de zes belangrijkste signalen.

1. Hoe vaak anderen je noemen

Ahrefs onderzocht zo’n 75.000 merken en wat samenhangt met vermeldingen in de AI-overzichten van Google. Het sterkst correleerden merkvermeldingen op andere websites (0,664), gevolgd door ankerteksten met de merknaam (0,527) en het zoekvolume op de merknaam (0,392). Backlinks kwamen uit op maar 0,218 (Ahrefs). Dat is een samenhang, geen bewezen oorzaak. Het patroon is wel duidelijk: wat er op internet over je wordt gezegd, weegt zwaarder dan wat je over jezelf zegt.

2. Zichtbaarheid in gewone zoekmachines

Omdat AI-diensten zoeken voordat ze antwoorden, helpt het om te scoren op de vragen van je klanten. Google schrijft dat er voor AI-overzichten en de AI-modus geen extra eisen gelden en dat de gewone SEO-basis van toepassing is (Google Search Central).

3. Citeerbare inhoud

Onderzoekers van onder meer Princeton University testten wat generatieve zoekmachines ertoe brengt een tekst te gebruiken. Citaten, statistieken en bronvermeldingen verhoogden de zichtbaarheid met tot 40%. Meer zoekwoorden in de tekst stoppen hielp vrijwel niet (GEO, KDD 2024). Microsoft geeft hetzelfde advies voor Copilot: duidelijke tussenkoppen, lijsten en afgebakende antwoorden die je eruit kunt lichten, in plaats van lange lappen tekst of tekst in afbeeldingen (Microsoft Advertising).

4. Reviews en Bedrijfsprofiel

Voor lokale zoekopdrachten baseert Google de resultaten vooral op relevantie, afstand en bekendheid. Google schrijft dat meer reviews en positieve beoordelingen de positie in lokale resultaten kunnen verbeteren (Google Bedrijfsprofiel Help). Daarnaast noemt Google actuele gegevens in het Bedrijfsprofiel als onderdeel van zichtbaarheid in AI-functies (Google Search Central). Hoe je dat aanpakt, lees je in Google-reviews en op de pagina over lokale SEO.

5. Toegang voor de robots

Een veelgemaakte en onnodige fout: robots.txt of de firewall sluit de zoekrobots van AI-diensten buiten. Dan kunnen de pagina’s niet worden opgehaald als iemand een vraag stelt. Controleer dat OAI-SearchBot, PerplexityBot, Bingbot en Googlebot toegang hebben.

6. Eenduidige gegevens over wie je bent

Naam, plaats, diensten en contactgegevens moeten op je website, in je Bedrijfsprofiel en in gidsen hetzelfde zijn. Gestructureerde gegevens van het type Organization helpen Google te begrijpen welk bedrijf je bent en je te onderscheiden van bedrijven met een vergelijkbare naam (Google Search Central).

Wat dit betekent voor bedrijven in Nederland

In september 2026 had Google in Nederland een marktaandeel van 89,14% en Bing van 4,57% (StatCounter). Voor de AI-overzichten telt de Google-index. Copilot bouwt daarentegen op Bing. Wie Bing negeert omdat het weinig bezoekers oplevert, laat dus zichtbaarheid in Copilot liggen. Concreet:

1. Schrijf de vragen van je klanten op, zoals ‘beste bureau voor X in Y’ of ‘wat kost Z?’, en zorg voor pagina’s die ze direct en concreet beantwoorden.
2. Begin elke belangrijke pagina met het antwoord. Een of twee zinnen die een AI letterlijk kan overnemen.
3. Gebruik eigen cijfers en bronnen. Prijzen, doorlooptijden, resultaten uit projecten. Dat onderscheidt je van alle anderen.
4. Zorg dat je genoemd wordt waar je klanten lezen. Vakmedia, vergelijkingssites, interviews, samenwerkingen, branchegidsen.
5. Verzamel reviews op Google en op de platforms die in jouw branche tellen.
6. Controleer de Google- en Bing-index, laat de robots toe en voeg gestructureerde gegevens toe.

Ontbreekt je bedrijf helemaal in de antwoorden? De gebruikelijke oorzaken en een zelftest vind je in Verschijnen in ChatGPT. Wat specifiek voor de AI-antwoorden van Google geldt, lees je in Google AI Overview. Het methodische kader beschrijven we onder answer engine optimization.

Zo controleer je of AI je noemt

De eenvoudigste meting: stel de vragen van je klanten in meerdere AI-diensten, elke vraag een paar keer, en noteer welke bedrijven en bronnen verschijnen. Herhaal dat elke maand, want de antwoorden veranderen. De bronnen in de antwoorden laten zien waar je zichtbaar moet zijn. Hoe wij dat systematisch over veel vragen en modellen vastleggen, lees je onder AI-zichtbaarheid meten.